Блок 7
Повторение уроков 19-22
а́ӡҕаб девочка, девушка. (Синоним аҭыҧҳа́ девушка).
а́ӡра терять(ся), иӡит потерялось
а́рӡра потерять. Исы́рӡит. Я потерял.
аӡра́ жарить. Изӡи́т. Я пожарил.
а́ӡсара плавать, дыӡсо́ит, дыӡсеит
а́ӡын зима. Иаа́ит а́ӡын. Пришла зима.
аӡы́ вода. Аӡы́ хьшәа́шәоуп. Вода холодная.
ахьӡ имя
а́хьӡзаара называть, зваться. Сара́ исы́хьӡуп
Ахра. Меня зовут Ахра. Уара́ иухьӡуи? Как
тебя зовут?
ахьӡара́ догнать. Сара́ Наала слыхьӡе́ит. Я
догнал Наалу.
аӡәы́ один (класс человека); кто-то.
а́ӡәӡәара мыть; стирать (сыӡӡәо́ит, сыӡәӡәо́н).
аа́хәара покупать (иаа́схәеит, иаа́схәон). Аҩны
аасхәеит. Я купил дом.
а́хьшәашәа холодный (ихьшәа́шәоуп, ихьшәа́шәан).
Аҳауа хьшәа́шәоуп. Воздух холодный.
ахьшәа́шәахара становиться холодным.
Ихьшәа́шәарахеит. Стало холодно.
асы́ снег. Асы́ аура́ идти, выпадать (о снеге).
А́ӡын асы́ ауе́ит. Зимой выпадает снег.
а́ҧшӡа красивый (иҧшӡо́уп, иҧшӡа́н).
Упражнение №1
Посмотрите на рисунки. Что делают люди, изображенные на них? Используйте данные глаголы для описания рисунков.
Упражнение №2
Согласуйте глагол с соответствующей формой местоимения. Попробуйте также перевести их. Обратите
внимание на временную форму глагола.
Образец: ҳцәажәоит, ҳара, мы говорим, разговариваем.
| быцәап, | иҭаиҭәоит, |
| уцома? | стәам |
| ҿылҭит, | (и)азгәаҳҭоит |
| ихәмаруеит, | иутәума? |
| ҳагхом, | акрысфап, |
| шәдәықәлоит, | илҵьит |
Упражнение №3
Заполните тематическую таблицу знакомыми Вам словами.
| Еда | Люди | Природа |
|---|---|---|
| ... | ... | ... |
| ... | ... | ... |
| ... | ... | ... |
| ... | ... | ... |
| ... | ... | ... |
| ... | ... | ... |
| ... | ... | ... |
| ... | ... | ... |
| ... | ... | ... |
| ... | ... | ... |
Упражнение №4
Прослушайте пары предложений и отметьте (√) те, которое произносит диктор.
|
1. а) Амш цәгьахоит. б) Амш цәгьахеит. 2. а) Ҳара акаҳуа аажәуеит. б) Ҳара акаҳуа аажәит. 3. а) Ана сгылан. б) Ана сгылап. 4. а) Саб ашәҟәы игәаҧхеит. б) Саб ашәҟәы игәамҧхеит. 5. а) Амаҭәа ҿыц аазгап. б) Амаҭәа ҿыц згап. |
6. а) Аҧсшәа аҵара шәаҿуп. б) Аҧсшәа аҵара шәаҿума? 7. а) Ахәыҷы ҕиҭуеит. б) Ахәыҷы ҕиҭуан. 8. а) Шьыжьымҭан сгылап. б) Шьыжьымҭан сгылоит. 9. а) Саб аҧара сиҭоит. б) Саб аҧара сиҭом. 10. а) Бан блыцхраа. б) Бан блыцхраап. |
Упражнение №5
Подберите к предложенным основам противоположные по смыслу слова.
Образец: ацара, аара.
|
аҩна́лара атәара́, агара́, ара́, ашәцара́, |
абаазара́, апҳа́, анеира, а́пхын, апҳәыс, |
Упражнение №6
Проспрягайте глаголы по образцу:
|
сара сыцәеит уара … бара иара лара |
иара ҳара шәара дара |
|
сара сагхеит уара … бара иара лара |
иара ҳара шәара дара |
|
сара иаасхәуеит уара … бара иара лара |
иара ҳара шәара дара |
|
сара исыхьӡуп уара … бара иара лара |
иара ҳара шәара дара |
Упражнение №7
Образуйте будущее время по образцу
|
агылара, сгылап атәара, стәап ацара, адәықәлара, аҭаҭәара, ажәра, аҩра, афара, аҵьра, адәылҵра, |
аҽазыҟаҵара, аҕыхра, ацәахра, ацәара, апшра, ацәажәара, апхьара, аҭалара, алагара, аныҟәара |
Упражнение №8
Переведите на абхазский язык. Не забудьте повторить лексику предыдущих уроков!
1. Ты поступила в университет? 2. У меня много друзей.
3. Мы учим абхазский язык. 4. Завтра поеду домой. 5.
Тебе нравится учиться? Да, но в университете учиться
трудно. Нужно много работать. 6. Мы попрощались,
и Кама пошла домой. 7. Сегодня был хороший день, но
потом пошел дождь. 8. Осенью листья деревьев желтеют.
9. Мой брат спрятал где-то книгу. 10. Мизан,
пойдем, почитаем новую книгу. 11. Моя мама работает
в университете. Она любит свою работу. Говорят, она
спокойная, умная у нее хороший характер. 12. Утром я
встал, оделся, поел и вышел из дома. Я спешил, опаздывал
в школу. 13. Мой брат всегда дает мне деньги.
14. Их ребенок (находится) во дворе, играет. 15.
Сегодня мы отмечаем День Победы. 16. Поспеши,
Кама, гости пришли. 17. Я всегда помогаю своей маме.
18. Моего старшего брата зовут Ахра.19. Утром мы поехали
на рынок.
(Ответы)
Упражнение №9
Переведите на русский язык.
1. Шәара ауниверситет аҿы ацара шәцома?
2. Шьыжьымҭан ҳгәылацәа аауеит, акаҳуа аажәуеит.
3. Кама, бгыл, ашкол багхоит. 4. Дамеи, арҵаҩы
ишәылҭаз адҵа ҟауҵама? — Мап, нас иҟасцап! 5. Ақәа
аура иалаган, аҩныҟа ҳаҩналеит. 6. «Абзиараз» еибаҳҳәан,
Наала амашьына дҭалеит. 7. Саҳәшьа хәыҷы
иацы маҷк ашкол дагхеит. 8. Аҵаҩцәа ашкол аҿы
ашәҟәқәа ирыҧхьоит, аҽаршьцыларақәа рыҩуеит.
9. Рыҩны аҧхьа адәқьан гылоуп. 10. Асабша
аџьармыкьахь шәцома? 11. Сан афатә лырхиоит, сара
слыцхраауеит. 12. Башьа еиҳабы, Дамеи ихьӡума?
13. Сара сынхоит Аҟәа. 14. Ари аҩны шәара ишәтәума?
15. Акрыфарҭа ҳдәылҵны аҩныҟа ҳцеит.
(Ответы)





Comments powered by Disqus.